ABD ve İsrail'in İran'a yönelik gerçekleştirdiği operasyonlar, küresel ekonomik dengeleri etkilerken, uzun yıllar boyunca altın alımı yapan merkez bankaları satış yapmaya yöneldi. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın (TCMB), artan enerji maliyetlerini karşılamak amacıyla Mart ayında 8 milyar dolarlık altın sattığı bildirildi.
Ortadoğu'daki savaş, bir aya yaklaşırken, finansal piyasalarda "güvenli liman" olarak kabul edilen altının değerini tehdit ediyor.
Savaşın getirdiği sonuçlarla, enerji ithalatçısı ülkeler, rekor seviyelere ulaşan petrol ve doğalgaz faturalarını ödeyebilmek için rezervlerindeki altınlara yönelmeye başladı.
Bu adımın temel amacının, savaşın etkisiyle yükselen petrol ve gaz fiyatları sonucunda artan dolar talebini karşılamak ve Türk Lirası üzerindeki baskıyı azaltmak olduğu ifade ediliyor.
Uzmanlar, Türkiye gibi enerji ithalatına bağımlı ve yüksek altın rezervine sahip diğer ülkelerin benzer bir strateji benimsemesi durumunda altın fiyatlarında düşüş baskısının artabileceği konusunda uyarıda bulunuyor.
Özellikle 2022'de başlayan Rusya-Ukrayna savaşının ardından ve Batı'nın Rus rezervlerini dondurmasıyla, merkez bankaları altına olan ilgilerini artırmıştı. Rezerv çeşitlendirme çabaları sonucunda altın ons fiyatı bu yıl içerisinde 5 bin dolar seviyesini aşarak tarihi bir zirveye ulaştı.
Ancak İran savaşının başlamasıyla birlikte piyasada likidite ihtiyacı ortaya çıktı ve altın fiyatları son dönemde yüzde 18 oranında değer kaybetti.
İran'a yönelik askeri harekatın başlamasından bu yana petrol fiyatları yüzde 50'den fazla, doğalgaz fiyatları ise yüzde 56'dan fazla artış gösterdi. Bu durum, enerji faturaları artan gelişmekte olan ekonomileri, döviz likiditesini sağlamak için tek çare olarak gördükleri altın rezervlerini nakde çevirmeye zorlamaktadır.
Altın piyasasında, ABD Hazine tahvillerinin aksine fiyatları destekleyecek merkezi bir otoritenin yokluğu, satış dalgasının fiyatlar üzerindeki etkisini daha da derinleştiriyor. Yatırımcılar, dolara bağımlılığını azaltmak isteyen Çin Merkez Bankası'nın bu satış baskısına karşı nasıl bir tepki vereceğini dikkatle izliyor.
ABD'nin İran'a tanıdığı sürenin uzatılması ve çatışmaların azalabileceği beklentisi, petrol fiyatlarında bir düşüşe neden oldu. Brent petrol fiyatı yüzde 1,3 oranında geriledi.