Türkiye'nin Kadınlar için Barış ve Güvenlik Endeksi
Georgetown Üniversitesi Kadınlar için Barış ve Güvenlik Enstitüsü ile Oslo Barış Araştırma Enstitüsü tarafından gerçekleştirilen 2025/26 analizinde Türkiye, 181 ülke arasında 106. sırada yer alıyor.
Kadınların yaşam standartları; ekonomik, sosyal, siyasi, adalet ve güvenlik gibi alanlarda değerlendiriliyor. Bu veriler, Birleşmiş Milletler (BM) ve Dünya Bankası gibi kaynaklardan toplanıyor.
Ülkelerin Sıralaması
Araştırmada en yüksek endekse sahip ülke Danimarka olurken, en düşük sıralamada Afganistan yer alıyor. Türkiye, her açıdan Avrupa Birliği ortalamasının altında bir profil sergiliyor.
Türkiye'de kadınların eğitim düzeyi zamanla artış göstermiş olsa da, eğitime katılım oranı endeks verilerine göre ortalama 8 yıl olarak kaydediliyor.
Ancak, eğitimin etkisi iş gücüne yansımıyor. Kadınların istihdam oranı OECD ortalamasının altında kalarak %39,6 seviyesinde bulunuyor. Kayıt dışı çalışma dikkate alındığında, bu oranın daha yüksek olabileceği belirtiliyor.
Finansal bağımsızlık açısından Türkiye'deki kadınların oranı ise %62,5 olarak hesaplanıyor.
Parlamento ve Adalet Alanındaki Durum
Parlamentodaki kadın katılım oranı oldukça düşük bir seviyede, %19,9 olarak tespit ediliyor. Bu, dünya ortalamasının oldukça altındadır ve siyasi temsilin yetersizliğini göstermektedir.
Adalet alanında ise yasal düzenlemeler güçlü görünmesine rağmen, uygulama aşamasında etkinlik sağlanamıyor. Bu durum, adalette cinsiyet eşitsizliğine yol açıyor. Yasal ayrımcılığın yokluğu %82,5 olarak ifade ediliyor.
Kadınların erkek partnerleri tarafından maruz kaldığı şiddet oranı %12,1 olarak raporlanıyor. Ancak, bu oranın yalnızca bildirimler üzerinden elde edilen bir veri olduğu göz önüne alındığında, gerçek oranların çok daha yüksek olabileceği düşünülüyor.
2025 Kadınlar, Barış ve Güvenlik (WPS) İzleme Raporu, çatışma ve krizlerin kadınlar ile kız çocukları üzerindeki farklı ve orantısız etkilerini göz önünde bulunduran bir ulusal güvenlik politikası yaklaşımını ifade ediyor. Kadınların siyasi, ekonomik ve güvenlik alanlarındaki karar alma süreçlerine eşit ve anlamlı katılımlarının sağlandığı durumlarda, barış, istikrar ve refah düzeylerinin ölçülebilir biçimde arttığı kabul edilmektedir.
