Elektronik İlan Doğrulama Sistemi'nin Uygulaması
Ticaret Bakanlığı tarafından emlak sektöründe tüketici mağduriyetlerini önlemek ve kayıtdışılığı azaltmak amacıyla Elektronik İlan Doğrulama Sistemi hayata geçirildi. Kiralık taşınmaz ilanları için 1 Ocak 2025 tarihinden itibaren uygulamaya konulan sistem, 15 Şubat'ta ikinci aşamasına geçerek satılık taşınmaz ilanları için de zorunlu hale geldi.
Sistem Nasıl İşliyor?
Bu sistem çerçevesinde taşınmaz sahibi olan birey, kendisi veya yetkilendirdiği birinci dereceden yakını aracılığıyla mülkünü ilana koyabilecek. Ayrıca, e-Devlet platformu üzerinden kendi mülkünü seçerek, emlak işletmelerine satış ilanı verme izni verebilecek. Bu doğrulama mekanizması, yetkisiz kişiler tarafından oluşturulan satış ilanlarının, sahte hesaplarla yapılan fiyat manipülasyonlarının ve kayıtdışı aracılık faaliyetlerinin önlenmesini amaçlıyor. Doğrulama süreci sonunda yayımlanan ilanlarda "EİDS'den yetki doğrulaması yapıldığı" bilgisi ile logo da bulunacak.
Taşınmaz sahibi, yetkilendirme süresini en az 3 ay olarak belirleyebilecek ve bu süreyi aynı ekrandan uzatabilecek.
İlanlarda Düşüş ve Etkileri
Düzenleme ile ilan platformlarındaki satılık ilanların mülkiyet bilgileriyle uyumlu hale getirilmesi ve güvenli bir ticaret ortamının oluşturulması hedefleniyor. Yapay zeka destekli gayrimenkul değerleme ve piyasa analizi yapan Endeksa'nın verilerine göre, Elektronik İlan Doğrulama Sistemi'nin uygulamaya girmesinin ardından geçen 10 gün içinde Türkiye'deki tüm platformlarda satılık konut ilan sayısı 1 milyon 45 bin 933'ten 1 milyon 35 bin 379'a geriledi. Bu, yüzde 1'lik bir düşüşü ifade ediyor ve toplamda 10 bin 554 ilan azalmış oldu.
Tüm taşınmaz ilanları ise 1 milyon 618 bin 875'ten yüzde 0,4'lük bir düşüşle 1 milyon 612 bin 498'e düştü.
Endeksa Genel Müdürü Görkem Öğüt, sistemin kiralık konut ilanları için 1 Ocak 2025 tarihinden itibaren başlamış olduğunu hatırlatarak, toplam ilan sayısındaki düşüşün üçüncü ayda yüzde 20'ye ulaşabileceğini belirtti.
Öğüt, kiralık ilan sayısındaki azalma oranının Haziran 2025 itibarıyla uygulamanın başladığı tarihe göre yüzde 34'e yükselebileceğini ifade etti. "Adet bazında bakıldığında 384 binden 252 bine kadar geriledi. Ocak 2026 itibarıyla uygulamanın başlamasından bir yıl geçmesine rağmen kiralık ilan sayısı hala yüzde 13 daha düşük." diye ekledi.
Uzun Süredir Beklenen Bir Uygulama
Öğüt, satılık taşınmaz ilanlarında sistemin uygulanmaya başlamasının önemine vurgu yaparak, "Tüketici mağduriyetinin önlenmesi ve kayıtdışılığın azaltılması amacıyla hayata geçirilen sistem gerçekten çok önemli. Uzun zamandır beklenen bir uygulamaydı." dedi.
Görkem Öğüt, sistemin uygulanmaya başlamasının ardından henüz kısa bir süre geçtiğini belirterek, "Burada 10 günlük süreçte konut ilanlarında 10 bin 554 adetlik bir azalma var. Genel taşınmaz ilanlarında ise düşüş 6 binden fazla. Henüz net bir sonuç görmek için çok erken, ancak kiralık ilanlarda olduğu gibi satılık ilan sayısındaki düşüşün üçüncü ayda hızlanacağını ve ortalama yüzde 15 seviyelerine ulaşacağını düşünüyorum." şeklinde konuştu.
Tüm Girişimci Emlak Müşavirleri Derneği (TÜGEM) Genel Başkanı Hakan Akdoğan, uzun yıllardır dile getirdikleri sahte ve yanıltıcı ilanlarla ilgili önemli bir adım atıldığını ifade ederek, emlak ofisi ile çalışan bireylerin artık yetki vermeden ilan girişi yapamayacaklarını belirtti.
Akdoğan, kayıtdışılığı engellemek ve tüketici mağduriyetlerini önlemek için önemli bir sistemin devreye alındığını vurgulayarak, "Artık işini doğru yapan ile doğru yapmayan ayrışacak. Sahte ilanların önüne geçilecek. Tüketiciler doğru muhatabın kim olduğunu bilecek." dedi.
İstanbul Emlakçılar Odası Başkanı Nizameddin Aşa, ilan portallarında uzun zamandır disiplin ve denetim çağrısında bulunduklarını hatırlatarak, "Yıllardır 'önüne gelen kafasına göre ilan vermesin' diyorduk. Bu sistem sayesinde bu durum büyük ölçüde önlenecek." dedi.
Aşa, mal sahibi adına verilen ilanlarda ciddi dolandırıcılık ve manipülasyon yapıldığını belirterek, "Artık tüketici muhatabını biliyor. Ya sadece malik ya da onun yetkilendirdiği emlakçı ya da birinci dereceden yakını taşınmaz için ilan verebiliyor. Bu sayede dolandırıcılıklar önlenecek." açıklamasında bulundu.
Gayrimenkul iktisatçısı Ahmet Büyükduman, EİDS ile piyasa verilerinin daha doğru bir şekilde yansıtılacağını belirterek, daha şeffaf ve etkin bir piyasa oluşacağını ifade etti. Büyükduman, ilan sayılarında yüzde 15 civarında bir düşüş beklediğini de sözlerine ekledi.
