Semaglutid Patentinin Sona Ermesi ve Sonuçları
Son dönemlerde zahmetsiz bir şekilde kilo vermek isteyen obez bireylerin ilgi odağı haline gelen Ozenpic'in etken maddesi semaglutid'in patenti sona erdi. Bu durum, Ozempic benzeri kilo verme iğnelerinin fiyatlarının önemli ölçüde düşeceği öngörülüyor.
Patent Süresinin Dolması
Dünyanın önde gelen ilaç üreticilerinden biri olan Hindistan'da, Ozempic ve Wegovy gibi ilaçların etken maddesi semaglutid için patent süresi Cuma günü itibarıyla sona erdi. Bu gelişme, benzer etken maddeye sahip daha ekonomik jenerik ilaçların hızlı bir şekilde piyasada yer alabileceği anlamına geliyor.
Jenerik ilaç, bir ilacın patent süresi sona erdikten sonra ya da patent sahibi firma ile lisans anlaşması yapılarak diğer firmalar tarafından aynı etkin madde ve formda üretilen ilaçlardır. Büyük ilaç şirketleri, AR-GE ve ilk yatırım masraflarını karşılamak amacıyla buluşlarını patentle korurken, jenerik üreticiler aynı ürünü daha düşük maliyetle sunabilmektedir.
Orta Gelirli Ülkelerde Erişim Artışı
Bu gelişmenin, özellikle orta gelirli ülkelerde uzun zamandır erişim sıkıntısı çekilen tedavi yöntemlerine erişimi önemli ölçüde artırması bekleniyor. Ancak, bu ilaçların kullanımı bulantı ve sindirim sorunları gibi yan etkilere yol açabiliyor. Kullanıcı sayısı arttıkça bildirilen yan etkiler de artış göstermekte. Ayrıca, zayıflama iğnelerini bırakan bireylerin, diyet ve egzersizi bırakmış olanlara göre daha hızlı kilo aldıkları araştırmalarla kanıtlanmış durumda.
Bu ay başında yayımlanan bir araştırmaya göre, 2026 yılı sonuna kadar semaglutid üzerindeki ana patentlerin süresi dolacak ve bu durum, küresel obezite yükünün yüzde 48’ini temsil eden 10 ülkeyi kapsıyor. Türkiye, Brezilya, Çin, Güney Afrika ve Kanada gibi ülkeler bu kapsamda yer almakta.
Rekabetin Artması
Patent süresinin dolması, Hindistan'daki ilaç sektöründe yoğun bir rekabetin başladığını göstermekte. İlgili belgeler, en az dört büyük firmanın jenerik semaglutid iğnelerini hazırladığını ortaya koyuyor. Jenerik versiyonların Hindistan'da bu hafta sonu piyasaya sürülmesi bekleniyor.
Araştırma şirketi Pharmarack, Hindistan pazarında çok yakında çeşitli seçeneklerin olacağını öngörmekte. Şirketin Başkan Yardımcısı Sheetal Sapale, "50'den fazla markanın piyasaya gireceğini" ifade ediyor.
Hindistan'ın İlaç Üretimindeki Rolü
Hindistan ilaç sektörü, düşük maliyetli ilaç ve aşı üretimi ile global ölçekte önemli bir konumda. Ülke, koronavirüs pandemisi sırasında dünya geneline hızlı bir şekilde aşı temininde kritik bir rol oynamıştı.
Dünya Sağlık Örgütü'ne (DSÖ) göre Hindistan, dünya genelindeki yetersiz beslenme oranının üçte birini oluşturmakta. Artan gelirler ve şehirleşme, obezite oranlarını hızla yükseltmekte. Geçen yıl Mart ayında açıklanan hükümet verilerine göre, ülkede kadınların yüzde 24’ü ve erkeklerin yüzde 23’ü fazla kilolu ya da obez durumunda.
Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu, "Türkiye'de ideal kiloda olan bireylerin oranı yüzde 30 ve oldukça az. Yüzde 65-70 civarında insan kilolu" şeklinde açıklamalarda bulunmuştu. Bu yıl Mart ayında Halk Sağlığı Genel Müdürü Muhammed Emin Demirkol, Türkiye'de fazla kilolu ve obez oranının toplamda yüzde 66 olarak belirlendiğini ifade ederek, "Her üç vatandaşımızdan ikisi olması gereken kilonun üzerinde" bilgisi vermişti.
Türkiye, bu oranlarla obezite açısından dünya genelindeki birçok ülkeden daha kötü bir durumda bulunuyor.
